Zie verder

In deze nieuwe sectie gaan we altijd 3 zaken doen:

  1. We vatten de belangrijkste zaken samen van het voorbije hoofdstuk.
  2. We bekijken hoe bepaalde concepten van dit hoodstuk in andere programmeertalen gebeuren.
  3. Een korte zoek-de-fout oefening, waarin ik je wil trainen in zo kritisch mogelijk naar code te kijken.

Vooral dit tweede en derde deel wordt steeds belangrijker voor de ontwikkelaar van de 21e eeuw. In een wereld waarin steeds meer code door generatieve A.I. wordt geschreven is het essentieel dat je als ontwikkelaar zo snel mogelijk een heel brede kijk hebt op het programmeerveld. Je zal vanaf dag 1 geconfronteerd worden met andere talen die problemen oplossen, en je zal ontdekken dat iedere taal z’n eigen stertkes, zwaktes en speciallekes heeft.

Even terugblikken

In dit hoofdstuk zette je je eerste stappen in C#. Je installeerde Visual Studio (VS), maakte er een console-applicatie in, leerde wat het namespace/class/Main-skelet doet (en dat je dat voorlopig gewoon mag negeren) en je schreef code binnen de Main-accolades. Je toonde tekst met Console.WriteLine en Console.Write, las invoer van de gebruiker met Console.ReadLine() en je leerde hoe je in Visual Studio fouten opspoort. Als afsluiter leerde je hoe je kleuren kan gebruiken in de console.

De kern op een rij:

  • Je eigen code komt voorlopig enkel tussen de accolades van Main, en elke lijn eindigt op een puntkomma (;).
  • Console.WriteLine springt na de tekst naar een nieuwe lijn, Console.Write niet.
  • Console.ReadLine() leest wat de gebruiker intikt tot die op enter drukt en geeft die tekst terug.
  • Met + plak je stukken tekst aan elkaar; staat iets zonder aanhalingstekens, dan beschouwt C# het als een variabele.
  • VS onderlijnt fouten met een rode squiggly: zolang die er staan, compileert je programma niet.
  • Kleur gebruik in de console is beperkt tot de kleuren die je kan instellen met Console.ForegroundColor en Console.BackgroundColor. Vergeet niet om de kleuren terug te zetten naar de standaardwaarden met Console.ResetColor().
WaarschuwingValkuilen
  • C# is hoofdlettergevoelig: Readline of Writeline (kleine l) bestaat niet, het moet ReadLine en WriteLine zijn.
  • Krijg je bij het starten de waarschuwing dat er nog fouten zijn, klik dan nooit op “Yes” en duid de checkbox niet aan. VS draait dan je laatste werkende versie en niet je huidige code.
  • Spaties buiten de aanhalingstekens worden genegeerd. Wil je een spatie in je uitvoer, zet ze dan binnen de " ".

Zoek de fout

Onderstaand C#-programma wil de gebruiker begroeten, maar het compileert niet. Wat loopt er mis?

Console.WriteLine("Geef je naam?");
string naam = Console.Readline()
Console.WriteLine($"Dag {naam}");

Er zitten twee klassieke beginnersfouten in. Ten eerste staat er Readline met een kleine l, terwijl C# hoofdlettergevoelig is: het moet ReadLine zijn. Ten tweede ontbreekt de puntkomma op het einde van die lijn. Correct wordt het string naam = Console.ReadLine();.

In andere talen

Doorheen de volgende hoofdstukken duiken telkens dezelfde handvol talen op. Hier alvast een eerste kennismaking, zodat je weet wie er straks op bezoek komt, en we tonen van ieder hoe je “C# rules” op het scherm kan tonen.:

Logo Taal In het kort
Python Leest bijna als Engels: geen accolades, geen puntkomma’s, en de inspringing bepaalt de structuur. Dynamisch getypeerd, dus je geeft nooit vooraf een type op. Vandaag dé taal voor data en A.I. Tekst tonen doe je met print("C# rules").
JavaScript De taal van de browser, die zowat elke website draaiende houdt. Wordt geïnterpreteerd in plaats van vooraf gecompileerd, en zet types stiekem zelf om. Dat zorgt geregeld voor verrassingen. Tekst tonen doe je met console.log("C# rules");.
TypeScript JavaScript met types eroverheen, bedacht door dezelfde man als C# (Anders Hejlsberg). Voelt voor een C#’er meteen vertrouwd; het compileert uiteindelijk terug naar gewone JavaScript. Tekst tonen doe je met console.log("C# rules");.
Java De naaste neef van C#: accolades, puntkomma’s, alles in een klasse en sterk getypeerd. De syntax lijkt soms zo hard op C# dat je twee keer moet kijken welke van de twee voor je staat. Tekst tonen doe je met System.out.println("C# rules");.
C++ De oudere, snellere taal die dicht bij het geheugen van de computer werkt. Krachtig maar streng: je regelt het geheugen vaak zelf, iets wat C# met een garbage collector voor je wegneemt. Tekst tonen doe je met std::cout << "C# rules";.

Geen van deze talen is “de beste”, en geen enkele verdwijnt binnenkort.

Python draait de data- en A.I.-wereld, JavaScript en TypeScript zitten in zowat elke website, Java houdt enorme bedrijfssystemen recht en C++ zit in games, besturingssystemen en alles waar snelheid telt.

In een echt project bots je dan ook bijna nooit op één enkele taal: een back-end in C#, een front-end in TypeScript, een scriptje in Python. Wie maar één taal kan lezen, valt stil zodra de code er net iets anders uitziet. En net dat gebeurt steeds vaker nu A.I. een groot deel van de code schrijft: je taak verschuift van zelf alles uittikken naar code van anderen (en van machines) begrijpen, beoordelen en aan elkaar knopen. Daarvoor moet je verder kunnen kijken dan C#.

Tekst tonen in Python

In Python krijg je dus tekst op het scherm met print. Er is geen namespace, class of Main nodig: één lijn volstaat.

print("Wie ben jij?!")

Geen accolades en geen puntkomma. Die extra structuur in C# (namespace, class, Main) lijkt nu omslachtig, maar krijgt verderop in het boek stuk voor stuk betekenis. Dit maakt waarom Python zo’n toegankelijke taal is: je kan er snel iets mee doen, maar je mist ook veel van de onderliggende concepten die in C# wel aanwezig zijn.

Input in Python

Input lees je in Python in met de ingebouwde input-functie. De tekst die je meegeeft wordt meteen als vraag op het scherm getoond, dus je hebt geen aparte print nodig:

result = input("Geef je naam?")

In C# moet je het type van je variabele opgeven (string result), terwijl Python dat zelf afleidt. C# is een zogenaalde sterk getypeerde taal: je legt vooraf vast welk soort data ergens in mag, en de compiler controleert dat voor je.

Compiled vs interpreted

JavaScript wordt niet eerst gecompileerd maar lijn per lijn geïnterpreteerd terwijl het programma draait. Een schrijffout houdt je programma dus niet vooraf tegen: het draait gewoon tot het op die fout botst.

Kijk bijvoorbeeld eens naar volgende JavaScript-code:

console.log("Dit verschijnt nog wel");
consle.log("Pas hier crasht het programma");

De eerste lijn wordt netjes uitgevoerd, pas bij de tweede (met de typfout consle) loopt het mis. In C# weigert de compiler je hele programma te starten zolang er ergens een fout staat: je vangt fouten dus al op nog voor je programma één lijn heeft gedraaid. In JavaScript zal je de fout pas merken wanneer je programma (bijvoorbeeld in je browser) draait. Dat kan soms handig zijn, maar het kan ook voor verrassingen zorgen.